NHÀ BÁO ĐẶNG THIÊN SƠN : Hoa Hướng Dương ; "Viên Ngọc Trai trong làng văn học hải Ngoại

                                       

Nhà báo Đặng Thiên Sơn

Hoa Hướng Dương: “Viên ngọc trai trong làng văn học hải ngoại”

• Đặng thiên Sơn

Khi nói về thi sĩ, nhà văn Hoa Hướng Dương tôi đặt tựa cho bài viết như trên không biết có quá đáng không? Nhưng tôi nghĩ đúng hay sai, quá đáng hay không cũng không quan trọng bằng  đã nói ra được  suy nghĩ của mình.

Trong triết học có lối suy luận gọi là “tam đoạn luận”. Tam đoạn luận  đưa ra “tiền đề”,  rồi “trung đề” và đi đến “kết luận”. Thí dụ như người ta nói: “cái gì hiếm thì quí -  ngọc trai hiếm - nên ngọc trai quí.

Từ suy luận như trên tôi so sánh Hoa Hướng Dương như một hạt ngọc trai trong trong làng văn học hải ngoại.  Làm thơ, viết truyện để được người đời tặng cho danh hiệu là Thi sĩ, Nhà văn đã  là một việc khó. Nhưng, với Hoa Hướng Dương, trong hoàn cảnh hiện tại chị vượt qua mọi thử thách để hoàn thành nhiều tác phẩm thơ, văn, đóng  góp vào nền văn học hải ngoại thì quả là một việc làm hiếm hoi.

Nhiều người đã nói làm một vài câu thơ, viết một trang thư tình cho người yêu đã  khó, huống chi làm thành những tập thơ, viết thành những câu chuyện dài thì càng khó hơn. Đối với một người nhìn thấy được,  quan sát được, đọc  sách,  đọc  báo được mà đã khó như vậy,  thì đối  với Hoa Hướng Dương một người lấy đêm làm ngày, lấy ngày làm đêm,  lấy bóng tối làm ánh sáng, lấy ánh sáng làm bóng tối, với cái “computer” vừa nghĩ vừa “gõ” từng chữ để hoàn  thành các tác phẩm  thơ, văn như: “Gọi Hồn Dân Tộc, Gãy  Gánh Kiêu Sa,  Mùa Xuân Đã Mất, truyện dài “Qua Biển”. Để rồi đến “Kiếp Lục Bình”, thì quả là một sự kỳ điệu, phi thường trên đời.

Tôi quen biết anh, chị Hoa Hướng Dương vào những năm cuối thập niên 80, khi chân ướt, chân ráo đến định cư tại Thung Lũng Hoa Vàng, San Jose.  Lúc ấy, Hoa Hướng Dương còn là người bình thường, hai mắt sáng như đèn pha. Sáng dậy đi làm, chiều về lo cơm nước cho  chồng, cho con. Cuộc đời thật tươi vui, hạnh phúc, để sáng tác những vần thơ.  Thơ của Hoa Hướng Dương là nỗi lòng người viễn xứ, là  sự khoắc khỏai, xót xa khi nghĩ về cho một dân tộc đang sống lầm thang.

Sau đó vào một buổi chiều, một người bạn báo tin cho tôi hay  “ông trời” đã  lấy đi ánh sáng đôi mắt của Hoa Hướng Dương. Thì ra ông trời đã sinh ra con người, ông ấy muốn lấy đi những gì đã cho thật hết  sức bất chợt, nó đến như cơn địa chấn. Nhắc lại chuyện cũ tôi còn bàng hoàng như mới ngày nào.

Khi Hoa Hướng Dương nhờ tôi đọc thâu băng bản thảo “Kiếp Lục Bình” lúc đó tên là “Đời Tỵ Nạn” đang được viết từng trang, từng ngày, để Hoa Hướng Dương nghe lại cần thêm, bớt ý tứ gì không! Tôi đã có ý định viết  đôi lời về tác giả. Tôi đem ý định này nói  cho anh,  chị ấy nghe. Hoa Hướng Dương cười  hỏi tôi: “Anh Sơn có biết bây giờ người ta đã nuôi được ngọc trai trong hồ rồi không !” Tôi đáp: “Biết chớ! Nhưng viên ngọc trai  tôi nói đến ở đây là viên ngọc thật của hòn đảo Phú quốc, nên lúc nào nó cũng  hiếm và quí.” 

Cho nên, nhân dịp Hoa Hướng Dương ra mắt tự truyện “Kiếp Lục Bình”, mà  tôi và  các anh Đào Đức Chương, Nguyễn Trung Dũng cùng Hoa Hướng Dương tổ chức tại nhà hàng Grand Fortune trên đường Monterey vào ngày Chủ nhật 31/5/09,  tôi  nói  về  HHD  không phải vì sự cảm thông của người cầm bút trong Hội Văn Bút VNHN, mà vì  tôi đã nhận ra một sức sống, một ý chí phấn đấu  phi thường của một người  phụ  nữ  Việt Nam. Người đó  dù trong  hoàn cảnh của “kiếp sống tối tăm”, nhưng vẫn hiên ngang vùng lên, đứng dậy, để  trở  thành một người  vợ đảm đang, một người mẹ mẫu mực, một người  con của quốc gia Việt Nam chân chính. Những điều mà thế  hệ  mai sau cần biết, cần hiểu để noi theo.

Ngay từ  chương đầu của “Kiếp Lục Bình” nói về sự ra khơi bất đắc dĩ của làng sóng vượt biên, tôi đã thấy thích thú ngay vì  lối viết sặc mùi “nước lợ, phèn chua” miềm Nam của Hoa Hướng Dương. Rồi từng chương kế tiếp, khi Hoa Hướng Dương  viết tới đâu  thì “email” cho tôi đọc tới đó, cho đến hết hơn 350 trang. Tôi nghĩ  rằng mình phải viết  cái gì đó,  để chia sẽ  sự thích thú của mình với bạn bè, đồng hương xa gần về một nhân vật hiếm hoi của cộng đồng VN tại hải ngoại.

Hoa Hướng Dương trong “Kiếp Lục Bình”  vừa trôi nổi  vừa trổ  bông có lúc  ngập tràn niềm tin khi nhìn về tương lai trong nắng hồng rực rở của buổi sáng mặt trời  mọc ở phương Đông lúc chân ướt, chân ráo đặt chân đến xứ lạ quê người. Có lúc vồn vả, vui tươi, hăm hở, bồi hồi  nói về thời niên thiếu, về tình mẫu tử, về  những ngày, tháng chị, em, cô,  bác quây quần bên nhau. Để  rồi  thảng thốt với tai họa xảy đến  vừa đau buồn vì “tại họa”,  vừa ê chề, xót xa khi gặp phải những ông thầy thuốc vô lương tâm, với tâm trạng nghe người ta nói thầy nào hay thì mò tới đó.

Qua 25 chương của “Kiếp Lục Bình”, người đọc dù Nam hay Nữ sẽ  nhận ra mình, vì  mỗi chương là nỗi lòng của con  người mà tác giả đã nói thay cho người đọc  với  niềm vui, nỗi buồn của đời tỵ nạn. Hoa Hướng Dương kể sạch, nói hết mà không dấu diếm, ngượng ngùng, e thẹn  hay sợ mích lòng một một ai. Bởi vì: “Có sao nói vậy người ơi!”

Hãy nghe Hoa Hướng Dương tâm sự: “Đời sống có nhiều sự đổi thay, bất trắc  thường   xảy đến cho tất cả mọi người. Vì thế chúng ta phải cố gắng vượt qua  và nghĩ đến những điều tích cực. Cũng như tôi thường tự nghĩ, sự tối tăm của cá nhân không to lớn, đau đớn  bằng sự tối tăm của một dân tộc. Sự mất ánh sáng của một con người không quan trọng , không tổn thất nhiều bằng sự mất đi ánh sáng tự do của một chính thể, một quốc gia. Vì vậy tôi vẫn kiên trì đứng lên không khuất phục trước nghịch cảnh đau thương này.” Và kết luận : “Mong các em, các cháu sẽ đi đúng đường, đúng lối, sẽ là những khóm lục bình con rồi cũng sẽ tiếp tục trổ bông. Dù đường đời có nhiều gian nan, nguy khốn cũng phải ráng sức  vượt qua để làm rạng danh con Hồng, cháu Lạc”

Vì không phải là một nhà phê bình, nên tôi không nói về hình thức, nội dung của  tự  truyện “Kiếp Lục Bình”, nhưng tôi tin rằng khi cầm quyển sách trên tay và đọc xong,  mọi người sẽ hài lòng. Cho nên, với  tôi, tôi nghĩ mỗi gia đình người Việt  nên có một quyển trong tủ sách gia đình mình,  để chúng ta cùng nhận ra giá trị  nghị lực phi thường của người phụ nữ VN. Trong đó thân phận người đàn bà trong vai trò làm vợ, làm mẹ và làm một đứa con yêu của đất nước không phải là điều dễ dàng. Và cuối cùng khi viết những giòng chữ này, tôi không ngại có người sẽ cho rằng tôi quá lời, mà ngược lại tôi e rằng mình không đủ ngôn ngữ để nói thay, diễn tả  hết được suy nghĩ của tác giả đã uốn nắn từng chử, từng câu   trong “ Kiếp Lục Bình”.

*Đặng thiên Sơn

Tháng 5 năm 2009

Nhà thơ Trúc Giang : PHÁT BIỂU CẢM TƯỞNG với Nữ Văn Thi Sĩ Hoa Hướng Dương

        Phát Biểu Cảm Tưởng 

        với Nữ Văn Thi Sĩ Hoa Hướng Dương                                   

 

 

 

 

Nhà thơ Trúc Giang

                                                       

        Hôm nay, Thung Lũng Hoa Vàng vào hạ khung trời nắng biếc, hoa lá xôn xao như chào mừng qúy vị quan khách, qúy văn & thi sỹ tiền bối và anh chị em nghệ sĩ khả quí về đây chia xẻ niềm vui lớn với nữ văn  thi sĩ Hoa-Hướng-Dương hân hạnh trình làng tác phẩm thứ hai; KIẾP LỤC BÌNH  thêm một đóa hoa bừng nở trong vườn hoa văn học hải ngoại.

       Xưa nay, tôi thường tránh né xuất hiện trên diễn đàn, vì nói không hay. Nhưng lần nầy, tôi hân hạnh nhận lời phát biểu cảm tưởng bởi rất ngưỡng mộ tác giả; chẳng những hai tác phẩm trác tuyệt; mà là cái phi thường về ý chí lẫn trực giác của nữ sĩ Hoa-Hướng-Dương. Cô bị suy nhược thị lực che kín cuộc đời từ khi con bịnh quái ác tàn phá, thì người dìu cô đi bên cạnh cuộc đời để thực hiện nốt hoài bảo kia là anh Cát-Dương, người chồng thủy chung muôn thuở. Có lẽ từ niềm cảm xúc tột cùng đó!? cô bỗng bừng lên trong hồn thắp sáng ngọn đuốc tuệ quang rực rỡ từ trực giác. Tri thức cô tuôn chảy tiếp dòng suối văn học qua những ngón tay mềm lướt nhẹ trên keyboard một cách mạch lạc, bố cục chặt chẽ tuyệt mỹ. Bộ óc kỷ hà của cô quả sáng suốt hơn người còn thị lực. Chẳng những tôi rất hãnh hiện có người bạn đồng môn, một nữ lưu phi thường, đúng nghĩa bút hiệu HOA-HƯỚNG-DƯƠNG người con ưu tú của quê hương biển trời Phú Quốc mà cả văn bút Việt Nam lẫn Quốc Tế.

       Nếu so sánh Hoa-Hướng-Dương với bà huyện Thanh-Quan trong văn học sử  (Việt Nam Thi Văn Giảng Luận)  lưu lại mấy bài thơ Đường hoài Lê vịnh cảnh Thăng Long Hoài cổ và Qua Đèo Ngang được để đời trong nền văn học. Thì không cần phải đem cả tác phẩm đồ sộ QUA BIỂN và thơ GỌI HỒN DÂN TỘC gần 500 trang; với văn phong rất là miền Nam, Phú Quốc thoáng nhẹ như mây, bát ngát như trời xanh. Tác giả xây dựng cốt chuyện tình rất tinh vi qua hai nhân vật chính là An, chàng trai thời loạn, gác bút nghiên, khoác kiếm cung theo tiếng gọi núi sông; và nàng Tiết Quân, cô SV sư phạm lững thững dở dang trên giảng đường rất lôi cuốn độc giả qua triết lý nhân bản Thiên Chúa Giáo, một phạm trù Tam Đoạn Luận của Hégen. Và thuyết Nhân Quả nhà Phật khiến độc giả nhiều phen xúc động, chừng như thất vọng nếu chưa vào đoạn kết.

       Về thơ đủ thể loại, nhưng đặc trưng hai loại tiêu biểu: thơ tình thì Hoa-Hướng-Dương với ngòi bút tài hoa; những vần thơ mượt như tơ mềm và lãng mạn khiến người đọc rung cảm xôn xao, tựa hồ làn gío xuân lay động cánh anh đào. Thơ đấu tranh, thì ngòi bút Hoa-Hướng-Dương tuôn những dòng thơ bén thay gươm, khiến người đọc không thể nào lãng quên quê hương và đồng bào yêu dấu đang bị xiềng xích dưới chế độ CS tàn bạo.

       Tưởng Hoa-Hướng-Dương bị khiếm thị, mãn nguyện với tuyệt phẩm Một Đời Người - Một Quyển Sách  có ngờ đâu! với bản năng phi thường và lòng yêu nước  cô không thể dừng lại, không thể bàng quan trước bối cảnh lịch sử. 

        Hoa-Hướng-Dương lại xử dụng ngòi bút thép, truy tưởng ký ức viết tiếp tác phẩm KIẾP LỤC BÌNH, văn phong viết theo lối tự truyện những dữ kiện diễn ra về văn hóa, xã hội và chính trị qua trình tự thời gian tại hải ngoại. Đặc biệt tại Thung Lũng Hoa Vàng chiếc nôi văn học, và là thủ đô chính trị của người tỵ nạn mà ký ức cô đã truy cập như một thư khố, như chiếc computer.

        Sự kiện nầy, chắc hẵn không riêng tôi, mà quý văn, thi hữu và cả thiên hạ đều  nghiêng mình ngưỡng phục. Giả sử, trăm năm sau những thế hệ con cháu chúng ta cần truy cứu về một vấn nạn lịch sử tha hương, thì đây là một tài liệu vô giá.

       Vậy thì, với văn nghiệp lẫy lừng cộng trực giác phi phàm của Hoa-Hướng-Dương;  với mấy bài thơ của bà huyện Thanh-Quan không thể đem ra so sánh; chúng ta chỉ chưa dám sánh với J.J Rousseau, Beethoven, Molière, Musset mà thôi!

       Để kết thúc dòng cảm tưởng, tôi mượn lời của nhà tiểu thuyết gia lừng danh ông Paul Bourget nói rằng : Một tác phẩm khó có thể làm say mê độc giả nếu trong đó không có một phần nào có thể tin được. Thì đây, với hai tuyệt tác của Hoa-Hướng-Dương có thể quả quyết rằng: đủ cho ta tin gần 100%! mong qúy vị chiếu cố, không thể sót hai tác phẩm quí gía trong tủ sách gia đình..

                              Mùa hạ, Thung Lũng Hoa Vàng  31-5-2009.

                                               Trân Trọng kính chào liệt qúy vị.

                                                                         Trúc-Giang